Izba Pamięci Ziemi Mszczonowskiej

Odnośniki

  • Orkiestra OSP Mszczonów

130 lat historii Orkiestry Dętej OSP Mszczonów

Genezy powstania Orkiestry Dętej w Mszczonowie doszukiwać się można w latach poprzedzający oficjalny rok jej założenia, czyli 1890. Początkowo zespół miał charakter prywatny i zrzeszał młodych ludzi, którzy swoją grą umilali mieszkańcom czas podczas zabaw, wesel czy lokalnych uroczystości. Po kilku latach działalności orkiestra postanowiła przyłączyć się do powstałej w 1880 r. mszczonowskiej OSP. Właśnie od tego momentu, roku 1890, rozpoczyna się udokumentowane funkcjonowanie zespołu.

Początki Orkiestry          

Pierwszym kapelmistrzem, czyli muzykiem kierującym Orkiestrą, został carski oficer – Aleksander Kuźniecow. Grani na instrumentach nie było jedynym zadaniem strażackich artystów. Każdy z nich brał także czynny udział w akcjach ratunkowych i miał przydzielone konkretne zadania w grupach bojowych.

Pierwszymi członkami-założycielami zespołu byli: Aleksander Kuźniecow (kapelmistrz), Andrzej Rutkowski (flet), Ignacy Szustkiewicz (klarnet), Grzegorz Norman (trąbka), Zygmunt Kraszewski (trąbka), Jan Bursztynowicz (trąbka), Władysław Ciszewski (saxhorn altowy), Józef Lipiński (saxhorn barytonowy), Wacław Machnacki (saxhorn barytonowy), Michał Mierziński (tuba), Antoni Karotkiewicz (tuba), Eugeniusz Czerwiński (bęben), Piotr Szustkiewicz (bęben) i Stanisław Siwierski (bęben).

Mszczonowscy strażacy nie posiadali muzycznego wykształcenia. Nie mieli także wybitnych umiejętności, ale łączyła ich artystyczna pasja. Powstaniu zespołu przyświecała także potrzeba społecznego działania – strażackiego i muzycznego. Nie było ono jednak pozbawione problemów. Orkiestrze brakowało instrumentów (lub były one słabej jakości), nut oraz jednolitego umundurowania. Największą bolączką strażackich artystów był brak odpowiedniego lokalu. Do roku 1936, w którym powstała mszczonowska remiza, muzycy swoje próby urządzali w pomieszczeniach prywatnych.

Członkowie Orkiestry bardzo czynnie uczestniczyli w życiu lokalnej społeczności, swoją grą uświetniając uroczystości świeckie i kościelne. Muzykowali również na festynach, piknikach i loteriach. W latach 1905-1907 strażacy włączyli się w ogólnopolską walkę o wprowadzenie języka polskiego do stowarzyszeń.

Muzyka pomiędzy wojnami

Zespół został rozwiązany z trakcie I wojny światowej – w 1915 r. wówczas zarekwirowano także posiadane przez orkiestrantów instrumenty muzyczne. Los ten podzieliły zresztą także m.in. kościelne dzwony oraz inne przedmioty wykonane z kolorowych metali. Trzydzieści nowych instrumentów zakupiono dopiero w 1919 r. a pierwszy, międzywojenny występ zespołu odbył się w lutym 1921 r. Orkiestrą Dętą OSP Mszczonów kierował wówczas kapelmistrz Zygmunt Stanisław Gajzler. Warto podkreślić, że oprócz Polaków, w zespole grali także obcokrajowcy, na przykład Żydzi.

Okresem przełomowym dla funkcjonowania strażackiej Orkiestry były lata 30-te XX w. W 1934 r. muzycy zajęli III miejsce w Konkursie Orkiestr Dętych w Grodzisku Mazowieckim. Rok później otrzymali nowe instrumenty, pozwalające na powiększenie liczby członków, a w 1936 r. mogli już odbywać swoje próby w pomieszczeniach nowo wybudowanej remizy.

Niestety, wybuch II wojny światowej znowu spowodował zawieszenie działalności zespołu. Reaktywowano go tuż po zakończeniu walk a pierwszy występ odbył się 8 września 1945 r. Strażacy zagrali wówczas na ślubie druha Czesława Narożnego, wieloletniego kierownika Orkiestry. Instrumenty, które artyści posiadali w tym czasie, odkupiono od okolicznych chłopów, którzy zbierali sprzęt porzucony przez Wojsko Polskie w czasie Kampanii Wrześniowej. Próby Orkiestry odbywały się w niewykończonym budynku lokalnej szkoły podstawowej a potem w domu naczelnika OSP Kazimierza Lachowskiego oraz Edmunda Szustkiewicza.

Czasy powojenne

Duża ilość występów poza Mszczonowem oraz udział w konkursach i przeglądach pozwoliły na pozyskanie nowych instrumentów. W tym czasie Orkiestra powiększyła się również o sekcje saksofonów altowych i tenorowych oraz puzonów a także o profesjonalny zestaw perkusyjny czy gitarę basową. Systematyczne zwiększanie liczby członków zespołu sprawiło, że przeznaczona na jego potrzeby sala w nowo wybudowanej (1949 r.) remizie szybko przestała mu wystarczać. Od 1955 roku Orkiestra, pod batutą kapelmistrza Kazimierza Ciacha, została jeszcze powiększona, głównie o młodych muzyków. W 1973 r. zespół, prowadzony przez Władysława Lisieckiego, liczył 23 członków a siedem lat później – już 39, z czego ponad połowę stanowiła młodzież. Kapelmistrzem Orkiestry był w tym czasie Ryszard Kaczmar, po którym, w 1981 r., funkcję tę objął prof. Feliks Kośnicki. Pod jego batutą wzrosły umiejętności muzyków oraz poziom wykonywanych przez nich utworów. Zaowocowało to licznymi trofeami, które zespół zdobywał w każdym przeglądzie i konkursie, w jakim wziął udział.

W 1988 roku zakończyła się rozbudowa remizy, w której Orkiestra otrzymała do swojej dyspozycji dużą, wytłumioną salę. Próby zespołu odbywają się w niej do dnia dzisiejszego. Powiększył się także skład osoby Orkiestry oraz jej repertuar. Wszystko za sprawą kolejnego z kapelmistrzów, Szczepana Bieszczada, który doprowadził muzyków do kolejnych sukcesów. Od 2000 r. do dziś artystyczny nadzór nad najstarszą, strażacką Orkiestrą Dętą w Polsce sprawuje Jacek Zielonka. W 2002 r. zespół powiększył się o grupę tamburmajorek i mażoretek, którymi kieruje druhna Joanna Nowak-Zielonka.

Historia Orkiestry Dętej OSP Mszczonów to także liczne sukcesy krajowe i zagraniczne, nagrody oraz występy w całej Polsce i poza jej granicami. We wrześniu 2003 r. muzycy uczestniczyli w pielgrzymce „Strażacy Ojcu Świętemu”, zorganizowanej z okazji 25-lecia pontyfikatu Jana Pawła II. Dwa lata później zajęli 7 miejsce w festiwalu najlepszych orkiestr europejskich Resteder Musiktage, który odbył się w Dolnej Saksonii. Mszczonowska Orkiestra koncertowała również m.in. we francuskiej miejscowości Bully Les Mines, w której działa zaprzyjaźniona polonijna  Orkiestra Societe de Musique „HARMONIA”. W swoim dorobku mszczonowscy muzycy mają także nagranie płyty.

Oprac. Dagmara Bednarek, GCI

na podst. broszury autorstwa Waldemara i Mateusza Suskich

  • Orkiestra OSP Mszczonów
  • Orkiestra OSP Mszczonów
  • Orkiestra OSP Mszczonów
  • Orkiestra OSP Mszczonów
  • Orkiestra OSP Mszczonów
  • Orkiestra OSP Mszczonów
  • Orkiestra OSP Mszczonów

« wstecz

Kalendarz historyczny

«październik 2020»
P W Ś C P S N
1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 29 30 31

Wsparli nas

Odwiedź nas - zapraszamy!

WSTĘP WOLNY

W sprawie zwiedzania prosimy o wcześniejszy kontakt.

 

IZBA PAMIĘCI ZIEMI MSZCZONOWSKIEJ

Aleksandra Kacprzak - tel. 667 841 959

Barbara Gryglewska – tel. 531 997 560

mail: ipzm@izba.mszczonow.pl

IZBA PAMIĘCI RODZINY MAKLAKIEWICZÓW

Magdalena Podsiadły - tel. 605 869 094

Aleksandra Kacprzak - tel. 667 841 959

mail: izba.maklakiewicz@gci.mszczonow.pl

 

W sprawach pilnych prosimy o kontakt

z Gminnym Centrum Informacji w Mszczonowie

tel: 46 857 30 71

Skontaktuj się z nami

Izba Pamięci Ziemi Mszczonowskiej

96-320 Mszczonów, ul. Warszawska 23

mail: ipzm@izba.mszczonow.pl

Aleksandra Kacprzak - 667 841 959

Barbara Gryglewska - 531 997 560

Izba Pamięci Rodziny Maklakiewiczów
 
96-320 Mszczonów, ul. Kościuszki 1
 
tel.: 605 869 094
 
mail: izba.maklakiewicz@gci.mszczonow.pl

Archiwalia Izby Pamięci

Copyright Izba Pamięci Ziemi Mszczonowskiej 2012. Wszelkie prawa zastrzeżone.